Vị trí địa lý
Đắk Nông nằm ở phía Tây Nam của vùng Tây Nguyên, đoạn cuối dãy Trường Sơn; được xác định trong khoảng tọa độ địa lý: 11045’ đến 12050’ vĩ độ Bắc, 107013’ đến 108010’ kinh độ Đông. Phía Bắc và Đông Bắc giáp tỉnh Đắk Lắk, phía Đông và Đông Nam giáp tỉnh Lâm Đồng, phía Nam và Tây Nam giáp tỉnh Bình Phước, phía Tây giáp Vương quốc Campuchia. Đăk Nông là tỉnh nằm trong khu vực tam giác phát triển Việt Nam – Lào – Campuchia.
Địa hình
Đắk Nông nằm trọn trên cao nguyên M’Nông, độ cao trung bình khoảng 600 m đến 700m so với mặt nước biển, có nơi lên đến 1.982m (Tà Đùng). Nhìn tổng thể, địa hình Đăk Nông như hai mái của một ngôi nhà mà đường nóc là dãy núi Nam Nung, chạy dài từ Đông sang Tây, có độ cao trung bình khoảng 800m, có nơi cao đến hơn 1.500m. Địa hình có hướng thấp dần từ Đông sang Tây. Các huyện Đăk Song, Đăk Mil, Cư Jut, Krông Nô thuộc lưu vực sông Krông Nô, sông Srêpốk nên thấp dần từ Nam xuống Bắc. Các huyện Tuy Đức, Đăk Rlâp, Đăk Glong và thị xã Gia Nghĩa thuộc thượng nguồn lưu vực sông Đồng Nai nên thấp dần từ Bắc xuống Nam.
Các đơn vị hành chính:
Đắk Nông có 8 đơn vị hành chính: gồm 1 thị xã và 7 huyện. ◦Thị xã Gia Nghĩa (tỉnh lỵ).
◦ Huyện Cư Jút thành lập ngày 19 tháng 6 năm 1990, tách từ huyện Đăk Mil và thị xã Buôn Ma Thuột.
◦ Huyện Đắk Glong (tên cũ trước tháng 6 năm 2005 là huyện Đắk Nông) 7 xã
◦ Huyện Đắk Mil (còn gọi là Đức Lập), huyện có từ tháng 3/1975.
◦ Huyện Đắk R'Lấp (còn gọi là Kiến Đức), thành lập ngày 22 tháng 2 năm 1986, tách ra từ huyện Đắk Nông (cũ).
◦ Huyện Đắk Song, được thành lập từ năm 2001 trên cơ sở tách một phần huyện Đăk Mil và huyện Đăk Nông (cũ).
◦ Huyện Krông Nô, được thành lập từ năm 1987 trên cơ sở tách một phần huyện Đăk Mil và huyện Đăk Nông (cũ).
◦ Huyện Tuy Đức được thành lập vào tháng 1 năm 2007 trên cơ sở tách một phần từ huyện Đắk R'lấp cũ. Diện tích tự nhiên là 112.327 ha.
Đơn vị hành chính - Huyện Cư Jút
Cư Jút là một huyện của Việt Nam, nằm trong tỉnh Đăk Nông. Huyện lỵ là thị trấn Ea T'ling.
Diện tích, dân số
Huyện CưJút rộng 718,9km2 với số dân 86.400 (2004).
Lịch Sử
Cư Jút thành lập ngày 19 tháng 6 năm 1990 trên cơ sở một phần từ Buôn Ma Thuột và một phần từ Đăk Mil tách ra và nằm trong tỉnh Đăk Lăk.
Năm 2004, khi tỉnh Đăk Nông được thành lập trên cơ sở chia tách tỉnh Đăk Lăk, Cư Jút thuộc Đăk Nông.
Thành phần dân tộc
Dân cư của huyện chủ yếu là người Kinh, ngoài ra còn có các dân tộc thiểu số khác như người Êđê, M'Nông, Tày, Thái, Nùng....trong đó đông nhất là người Êđê.
Vị trí
Cư Jút nằm phía bắc tỉnh ĐakNông, phía Bắc giáp huyện Buôn Đôn, phía Đông giáp thành phố Buôn Ma Thuột, phía Đông Nam giáp huyện Krông Nô, phía Nam giáp huyện Đăk Mil. Phía Tây giáp Campuchia.
CưJút cách thành phố Buôn Ma Thuột 20km về phía đông bắc và cách thị xã Gia Nghĩa 106km về phía nam.
Du lịch
Trên địa bàn huyện có khu du lịch thác Trinh Nữ được nhà nước công nhận là công viên địa chất.
Địa hình
Phía đông huyện CưJút tương đối bằng phẳng, là nơi tập trung phần lớn dân cư của huyện.
Trong khi đồi núi tập trung ở phía tây của huyện, chủ yếu thuộc địa bàn xã ĐakWil.
Sông ngòi
Sông Sêrêpốc chảy qua huyện ở phía đông và đông bắc.
Ngoài ra trên địa bàn huyện còn có các suối ĐakSôr, EaGan, EaDier, EaSiêr,....
Khoáng sản
- Đất đai: chủ yếu là đất đỏ Bazan thích hợp cho việc trồng các loại cây lâu năm và ngắn ngày.
- Rừng: phần lớn tập trung tại xã ĐakWil.
- Ngoài ra còn có các mỏ khoáng sản khác như mỏ nước khoáng tai EaPo, đất sét tại Trúc Sơn.
Đơn vị hành chính
Trong huyện có bảy xã, một thị trấn:
- Thị trấn Ea T'ling.
- Đăk Wil.
- Ea Pô.
- Đăk Đrông.
- Nam Dong Nam Dong
- Cư KNia.
- Tâm Thắng.
- Trúc Sơn.
Kinh tế
- Nông nghiệp: là nghành kinh tế chính của huyện, phần lớn lao động của huyện thuộc khu vực nông nghiệp.
·
- Nông nghiệp của huyện phần lớn là trồng trọt với các loại caay trồng lâu năm như cà phê,hồ tiêu và các loạ cây trồng ngắn ngày như đậu phụng, đậu nành, ngô,...
·
- Nghành chăn nuôi của huyện hết sức nhỏ bé, chủ yếu là chăn nuôi cá thể gia đình.
- Công nghiệp: trên địa bàn huyện có khu công nghiệp Tâm Thắng diện tích 181ha thuộc xã Tâm Thắng với gần 20 nhà máy. Ngoài ra huyện CưJút còn có các nhà máy chế biến điều ở EaTLinh, nhà máy chế biến cà phê ở xã Trúc Sơn, nhà máy chế biến mủ cao su ở xã CưKnia.
Dịch vụ: chủ yếu tập trung ở thị trấn EaTlinh và trung tâm các xã. - Thị xã Gia Nghĩa
Gia Nghĩa là thị xã tỉnh lỵ tỉnh Đắk Nông, Việt Nam. Thị xã Gia Nghĩa được thành lập theo Nghị định số 82/2005/NĐ-CP ngày 27 tháng 6 năm 2005 của Chính phủ Việt Nam.
Thị xã Gia Nghĩa có diện tích 86,64 km², số dân 35.559 người (tháng 6 năm 2005). Thị xã Gia Nghĩa có 8 đơn vị hành chính trực thuộc gồm các phường Nghĩa Đức, Nghĩa Thành, Nghĩa Phú, Nghĩa Tân, Nghĩa Trung và các xã Đắk R’Moan, Quảng Thành, Đắk Nia.
Địa giới hành chính thị xã Gia Nghĩa: đông giáp huyện Đắk Glong; tây giáp huyện Đắk R’lấp; nam giáp tỉnh Lâm Đồng; bắc giáp huyện Đắk Song.
Trước năm 1975, Gia Nghĩa là tỉnh lỵ tỉnh Quảng Đức. Khi đó Gia Nghĩa là cấp xã, có 3 thôn: Nghĩa Đức, Nghĩa Thành, Nghĩa Tín (1960).
Sau khi tỉnh Quảng Đức nhập vào tỉnh Đắk Lắk, Gia Nghĩa trở thành thị trấn huyện lỵ huyện Đăk Nông.
Tính đến năm 1971 dân số tỉnh lỵ Gia Nghĩa là 6.759 người.
- Huyện Đắk Glong
Đăk Glong là một huyện của Việt Nam nằm trong tỉnh Đắk Nông. Đắk Glong trước tháng 6 năm 2005 có tên gọi là Đắk Nông. Vì từ năm 2004, tỉnh Đắk Nông được thành lập, nên huyện Đắk Nông được đổi tên.
Trong huyện Đắk Glong có các đơn vị hành chính với 07 xã, thị trấn.
- TT.Quảng Khê
- Đắk R'Măng
- Đắk PLao
- Đắk Som
- Quảng Sơn
- Quảng Hòa
- Đắk Ha.
Đắk Glong là huyện rộng lớn nhất trong các đơn vị hành chính cấp huyện trong Đắk Nông- 1.728,9 km² diện tích tự nhiên. Dân số toàn huyện năm 2010 là 42,3 nghìn người. Đắk Glong còn đứng đầu Đăk Nông về mức độ thưa dân (mật độ dân số là 38 người/km², năm 2010).
Đắk Glong nằm ở phía Đông Nam của tỉnh Đắk Nông, giáp với các huyện Lăk ở phía Đông Bắc, Đam Rông ở phía Đông, Lâm Hà ở phía Đông Nam, Di Linh và Bảo Lâm ở phía Nam, Đắk R'lấp ở phía Tây Nam, Tx gia nghĩa và Đăk Song ở phía Tây và Krông Nô ở phía Bắc.Huyện Đăk Glong có nguồn tài nguyên khoáng sản dồi dào,có giá trị công nghiệp cao như:BÔXIT,VONFRAM,VÀNG,THIẾC,CAO LANH...nếu được đầu tư hiệu quả sẽ mang lại nguồng thu rất lớn cho huyện .Là động lực để huyện Đăk Glong ngày càng phát triển.
Địa hình Đăk Glong có nhiều núi và cao nguyên ở phía Bắc và Đông. Núi Tà Đùng ở phía đông của huyện cao đến 1.972 m đây là núi cao đứng vị trí thứ 03 của tây nguyên. Phía đông nam của huyện thuộc xã đăk som là khu bảo tồn thiên nhiên Tà Đùng nơi đây có hệ động thực vật hết sức phong phú, đa dạng,khu bảo tồn được bao bọc bởi hồ thuỷ Điện Đồng Nai 3 có diện tích 5000ha,trong lòng hồ có hơn 30 hòn đảo và bán đảo lớn nhỏ khác nhau,tạo nên cảnh quan thiên nhiên tuyệt đẹp có tiềm năng rất lớn cho ngành cong nghiệp không khói.
Đây là huyện có số cư dân người H'Mông đông nhất tỉnh Đắk Nông [1].
Kinh tế
Hiện nay tuy nền kinh tế của huyện chủ yếu dựa vào nông nghiệp nhưng đang có chuyển biến mạnh mẽ từ công nghiệp và dịch vụ, công trình thủy điện Đồng Nai 3&4 đang giai đoạn hoàn thành và các thuỷ điện nhỏ như Đăk Nteng.... sẽ tạo nên động lực cho việc phát triện kinh tế xã hội của huyện.Ngoài ra trên địa bàn huyện cũng đang hình thành một Cụm công nghiệp ở xã Đắk Ha có DT: 50ha và một Cụm tiểu thủ công nghiệp ở Thị trấn Quảng Khê DT: 30 ha có vốn đầu tư hàng chục nhiều tỷ đồng (nguồn 2009).
- Huyện Đắk Mil
Đắk Mil là một huyện của Việt Nam, huyện lỵ là thị trấn Đắk Mil. Đắk Mil trước nằm trong tỉnh Đắk Lắk. Khi Đắk Nông được thành lập trên cơ sở tách ra khỏi Đắk Lắk, Đắk Mil nằm trong tỉnh Đắk Nông.
Địa lý
Đăk Mil là huyện nằm về phía Đông Bắc của tỉnh Đăk Nông với diện tích tự nhiên 682,99km2, cách Thị xã Gia Nghĩa 60 km theo đường quốc lộ 14. Phía bắc giáp huyện Cư Jut; Đông giáp huyện Krông Nô; phía Nam giáp huyện Đăk Song; Tây giáp tỉnh Moldulkiri; Vương quốc Campuchia.
Đăk Mil có 10 đơn vị hành chính cấp xã bao gồm: Đắk Sắk, Đức Minh, Long Sơn, Đắk Lao, Đắk R'La, Đức Mạnh, Đắk N'Drót, Đắk Gằn, Thuận An và thị trấn Đắk Mil.
Diện tích tự nhiên là: 682,99ha, chủ yếu là đất đỏ badan, thích hợp với cây cà phê, hồ tiêu và nhiều loại cây nông, công nghiệp khác; trong đó đất lâm nghiệp 25.174 ha, đất nông nghiệp 36.872 ha, đất chưa sử dụng 2.472 ha.
Dân số trung bình huyện Đăk Mil là 87.000 người, mật độ dân số trung bình 125 người/km2; so với tỉnh Đăk Nông, huyện Đăk Mil là một trong những huyện có mật độ dân số khá cao.
Thành phần dân tộc của huyện Đăk Mil khá đa dạng: có tới 19 dân tộc anh em, ngoời kinh có 14.314 hộ/64.474 nhân khẩu chiếm 80,08 dân số toàn huyện, dân tộc thiểu số tại có 1.346 hộ/7.135 khẩu chiếm 8,6% chủ yếu là dân tộc M’Nông, còn lại là dân tộc Ê đê (4 hộ/31 khẩu) và Mạ (1hộ/khẩu) dân tộc thiểu số khác 2.037 hộ/9.400 khẩu là đồng bào dân tộc thiểu số có nguồn gốc từ các tỉnh miền núi phía bắc như: Tày, Nùng, Dao, H’ Mông…
Tôn giáo: Tính đến cuối năm 2008, trên địa bàn huyện hiện nay có 3 tôn giáo chính: Công giáo, Phật giáo và Tin lành. Tổng số tín đồ: 48.297 khẩu, chiếm 57% dân số toàn huyện. Trong đó: Công giáo: 38.045 khẩu, Phật giáo: 3.111 khẩu, Tin lành: 7.141 khẩu.
Kinh tế
Hiện 1 cụm công nghiệp ở xã Thuận An (Đắk Mil) hiện chưa hoạt động có vốn đầu tư nhiều tỷ đồng (2009).
Tháng 9-1986, Đảng bộ huyện tiến hành Đại hội lần thứ VII trong bối cảnh đất nước bước vào công cuộc đổi mới. Đại hội đề ra phương hướng nhiệm vụ là: Tập trung phát triển lâm nghiệp một cách toàn diện, phát huy tiềm năng của rừng và đất rừng, gắn phát triển lâm nghiệp với việc thực hiện công tác định canh, định cư cho đồng bào dân tộc; Đẩy mạnh phát triển sản xuất nông nghiệp, trọng tâm là sản xuất lương thực, coi đó là mục tiêu hàng đầu của Đảng bộ Huyện, phấn đấu đảm bảo cân đối được nhu cầu lương thực cho nhân dân trong huyện; Coi trọng phát triển sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp; Phát triển sự nghiệp văn hoá, giáo dục, y tế; Tăng cường an ninh, quốc phòng.
Sau 10 năm đổi mới (1986 - 1995), tình hình kinh tế, xã hội của huyện đã có những chuyển biến tích cực. Nền kinh tế có mức tăng trưởng khá, cơ cấu kinh tế bước đầu có sự chuyển dịch theo hướng sản xuất hàng hoá; đời sống vật chất tinh thần giữa các vùng đã có sự chuyển biến theo hướng tiến bộ, nạn đói được đẩy lùi; sự nghiệp giáo dục - đào tạo, y tế đều có sự phát triển rõ rệt.
Trong giai đoạn 1996 -2000, quá trình đổi mới kinh tế, xã hội của huyện Đăk Mil tiếp tục đạt được những thành tựu lớn. Tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân 8,6%/năm; trong đó nông, lâm nghiệp tăng 7%; công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp tăng 7%; dịch vụ tăng 23%. Cùng với việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng, áp dụng tiến bộ khoa học công nghệ và đưa các giống mới có năng suất cao vào sản xuất, bình quân hàng năm sản lượng lương thực đạt 17.000 tấn. Đảng bộ và chính quyền huyện cũng chỉ đạo triển khai thực hiện tốt các chương trình mục tiêu, dự án đầu tư nhằm đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc như chương trình 134, 135; tập trung xây dựng cơ sở hạ tầng; thực hiện xoá đói giảm nghèo, nhờ vậy số hộ nghèo trên địa bàn huyện giảm đáng kể.
Trong giai đoạn từ 2000 đến nay, kinh tế của huyện phát triển với nhịp độ tăng trưởng khá. Hệ thống cơ sở hạ tầng như điện, đường, trường trạm y tế được quan tâm đầu tư. Đời sống vật chất và tinh thần của đại bộ phận quần chúng nhân dân được cải thiện đáng kể. Tình hình an ninh chính trị về cơ bản ổn định, trật tự an toàn xã hội được giữ vững. Hệ thống chính trị từ huyện đến cơ sở không ngừng được củng cố, kiện toàn, vai trò lãnh đạo và sức chiến đấu của các cấp uỷ Đảng được nâng lên.
Đăk Mil là huyện có vị trí quan trọng về kinh tế, văn hóa, chính trị, quốc phòng an ninh của tỉnh Đăk Nông, nhân dân trong huyện giàu truyền thống yêu nước, có tinh thần đoàn kết giữa các dân tộc anh em, nhân dân Đăk Mil nhất định sẽ vượt mọi khó khăn, xây dựng huyện ngày càng giàu về kinh tế, tiến bộ về xã hội, mạnh về chính trị, vững về an ninh - quốc phòng, góp phần xây dựng thành công và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam Xã hội chủ nghĩa. - Huyện Đắk RLấp
Đắk R'lấp là một huyện của Việt Nam, nằm ở phía Tây Nam tỉnh Đắk Nông. Huyện lỵ là thị trấn Kiến Đức.
Hành chính
Đắk R'lLấp có 10 đơn vị hành chính cấp xã:
- Thị trấn Kiến Đức
- Đắk Wer
- Nhân Đạo
- Nhân Cơ
- Đạo Nghĩa
- Nghĩa Thắng
- Kiến Thành
- Quảng Tín
- Đắk Sin
- Đắk Ru
Toàn huyện rộng 63.420 hecta. Dân số năm 2006 là 65.075 người.
Kinh tế
Có khu công nghiệp Nhân Cơ (xã Nhân Cơ) có diện tích 95ha, vốn đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng 261 tỷ đồng tính đến năm 2009.
- Huyện Đắk Song
Đắk Song là một trong tám đơn vị hành chính cấp huyện trong tỉnh Đắk Nông, cách thị xã Gia Nghĩa 38 km về phía Bắc, trên quốc lộ 14 theo hướng đi Buôn Ma Thuột. Trung tâm của huyện là thị trấn Đức An.
Huyện Đắk Song được thành lập vào tháng 6 năm 2001 trên cơ sở các xã Trường Xuân, Đắk N'rung tách ra từ huyện Đắk Nông và xã Thuận Hạnh, Đăk Môl, Đắk Song tách ra từ huyện Đắk Mil. Khi mới thành lập, Đắk Song nằm trong tỉnh Đắk Lắk. Khi Đắk Nông được thành lập trên cơ sở tách ra từ Đắk Lắk, Đắk Song nằm trong Đắk Nông.
Hiện nay, trong Đắk Song có 9 đơn vị hành chính cấp xã là: thị trấn Đức An, Nam Bình (xã Đắk Song cũ), Thuận Hà, Đắk Môl, Đắk Hoà, Thuận Hạnh, Trường Xuân, Đắk N'Drung và Nâm N'Jang.
Đắk Song giáp với Đăk Mil ở phía Bắc, Krông Nô ở phía Đông Bắc, Đăk Glong ở phía Đông và Đông Nam, Đăk R'Lấp ở phía Tây, Gia Nghĩa ở phía Nam. Phía Tây Bắc huyện là đường biên giới Việt Nam - Campuchia.
Toàn huyện rộng 808,1 km², nhỏ thứ hai trong các đơn vị hành chính cấp huyện ở Đắk Nông. Dân số của huyện là 42,6 nghìn người (năm 2006), ít nhất trong các huyện ở Đắk Nông.
Đời sống của người dân chủ yếu dựa vào cây cà phê, hồ tiêu... Nhìn chung đây là một huyện nghèo của tỉnh, cả huyện mới chỉ có một trường trung học phổ thông và một bệnh viện với trang thiết bị còn thô sơ.
- Huyện Krông Nô
Krông Nô là một huyện của Việt Nam, nằm trong tỉnh Đăk Nông. Huyện lỵ là thị trấn Đăk Mâm.
Krông Nô nằm ở giữa tỉnh Đăk Nông. Ở phía Bắc, Krông Nô giáp huyện Cư Jút, Đông Bắc giáp Krông Ana, Đông giáp huyện Lăk, Nam giáp huyện Đăk Glong, Tây Nam giáp Đăk Song, Tây Bắc giáp Đăk Mil.
Trong huyện Krông Nô có các đơn vị hành chính cấp xã gồm thị trấn Đăk Mâm, xã Đăk Sôr, Nam Đà, Buôn Choah, Đăk Rô, Nâm Nung, Nâm N'Đir, Đức Xuyên, Đăk Nang, Quảng Phú.
Toàn huyện rộng 816,8 km² với dân số là 53,7 nghìn người (năm 2004).
Trên địa bàn Krông Nô có các điểm tham quan du lịch nổi tiếng như thác Đray Sáp, hồ Ea Snô, thác Gia Long, thác Trinh Nữ nhưng hiện đang xuống cấp trầm trọng.
Kinh tế: Là huyện nằm trong ngõ cụt,không nằm trên tuyến giao thông quan trọng nào nên kinh tế chủ yếu vẫn dựa vào nguồn thu nông sản. Dù những năm gần đây đã có những bước tiến đáng kể nhưng mạnh mà không vũng chắc.
Giáo dục : Huyện hiện nay có 4 trường cấp 3 là Hùng Vương,Trần Phú,trường THPT dân tộc nội trú và trường đạt chuẩn quốc gia đầu tiên của huyện cũng như của tỉnh - trường THPT Krông Nô,các giải lớn về học tập của khu vực đều có tên học sinh của trường.
- Huyện Tuy Đức
Tuy Đức là một huyện của Việt Nam, nằm trong tỉnh Đăk Nông. Huyện được thành lập vào tháng 1 năm 2007 theo quyết định 142/2006/NĐ-CP của Chính phủ Việt Nam ban hành tháng 12 năm 2006.
Huyện Tuy Đức có 112.327 ha diện tích tự nhiên và 23.238 nhân khẩu. Nằm trong huyện có 6 đơn vị hành chính cấp xã gồm Đắk Ngo, Quảng Tân, Đắk Búk So, Đắk R'Tíh, Quảng Tâm, Quảng Trực.
Huyện Tuy Đức giáp huyện Đắk Song ở phía Đông, giáp tỉnh Bình Phước ở phía Tây, huyện Đắk R'Lấp ở phía Nam, Vương quốc Campuchia ở phía Bắc.
|
|
|